Helden

De Griekse Mythologie kent vele verhalen over helden. Mensen die tegen wezens vochten of iets goeds voor de mensen hadden gedaan. Van deze mensen was Hercules/Herkles de grootste en bekendste.

Achilles
De beroemde held uit de oorlog tegen Troje. (Door Homerus in de Ilias beschreven) Om hem onkwetsbaar te maken had zijn moeder , de zeenimf Thetis, hem in de rivier de Styx gedompeld. Ze hield hem hierbij vast aan zijn hiel, zodat deze niet in aanraking was geweest met het water. Zo was het enige zwakke punt van Achilles zijn hiel. Een zwakke plek of teer punt noemt men een achilleshiel of Achillespees. Thetis, de moeder van Achilles, had haar zoon Achilles gewaarschuwd. “Ga niet naar Troje want dit wordt je dood” waren haar laatste woorden. Achilles was inmiddels de grote held van de Grieken en de grote angst voor de Trojanen. Totdat er ruzie kwam tussen Agamemnon en Achilles. Achilles weigerde nog te vechten en het leger van Agamemnon ging ten onder. De Trojanen waren altijd erg bang voor Achilles geweest maar nu zagen zij hun kans. Om de Trojanen te laten schrikken ging Achilles’ beste vriend Patroklos, vermomd als Achilles, de strijd aan tegen de Trojanen. Patroklos deed het goed en verdreef de Trojanen totdat Hektor vernam dat het niet Achilles was die het Griekse leger leidde. Patroklos werd gedood. Toen Achilles het nieuws vernam was hij furieus. Hij ging zich wreken en met succes. Hij doodde Hector en bond het lichaam van Hector achter zijn wagen en sleepte het rond de stadsmuren. Maar Achilles had 1 zwakke plek en dat was zijn hiel. Op aanwijzing van God Apollo, schoot Paris en pijl af op zijn zwakke plek en doodde Achilles.

Atalante

Een koning die graag een zoon wilde, kreeg op een dag een dochtertje. De oude koning wilde zijn kind niet en liet haar achter in een gebergte vol met wilde beren en wolven. Maar Atalante had geluk: een berin die haar jong verloren had, vond het meisje en zoogde haar. Toen de berin stierf tijdens de jacht ontfermde een jager zich over het meisje. Algauw bleek dat Atalante een behendige jaagster was, en heel snel. Ze wilde zich meten met de mannen: ze moest, en zou, sneller zijn! De mannen waren verbaasd. Atalante bewees zich later door centauren te doden met twee snelle pijlen. Toen Jason mannen zocht voor de reis naar het Gulden Vlies, bood Atalante zich ongewild aan. Jason vond het beter dat ze thuisbleef. Vol verdriet en walging huilde ze: niet omdat ze niet mee mocht, maar omdat ze een vrouw was! Maar haar wraak zou zoet zijn. Toen de Argo terugkwam van de reis, zou Atalante wraak nemen: tijdens de begrafennisspelen bedwong ze Peleus. Men was beschaamd dat een vrouw de beste van hun mannen had verslagen. Toen aanvaardden ze haar als hun gelijke. Later ging ze mee om het zwijn van Kalydonië te doden, waarna ze ruzie liet ontstaan onder de jagers en ze was verantwoordelijk voor de dood van Meleager, de zoon van de Kalydonische koning. Toen Atalante de huid van het zwijn had, accepteerde haar vader dat ze zijn dochter was. Een dochter die van befaamde helden kon winnen wilde hij wel erkennen. Maar ze moest wel trouwen om de toekomst zeker te stellen voor de troon. Atalante ging ermee akkoord, maar ze zou alleen trouwen met een gelijke. Rijk en beroemd was niet goed genoeg voor haar, een man die haar kon verslaan met een hardloopwedstrijd zou ze trouwen. Haar vader ging ermee akkoord: al snel kwamen er prinsen en koningen af om het meisje te huwen. Niemand won de wedstrijd en de koning wilde de moed opgeven. Tot er een jonge vorst kwam, Hippomenes. Hij beweerde dat hij Atalante kon verslaan: niet door snelheid, maar door list. Voor hij zou lopen verscheen Aphrodite voor Hippomenes en gaf hem drie gouden appels. Ze waren oogverblindend mooi en glansden als de zon en de maan tezamen. De godin vertelde dat hij, wanneer Atalante te dicht kwam, een appel voor haar voeten moest gooien. Zij zou ze willen pakken en dan zou Hippomenes een voorsprong krijgen. Hippomenes deed wat Aphrodite zei, en hij won uiteindelijk. Maar tijdens de offerfeesten vergat hij Aphrodite te eren waarna ze woedend werd. Tijdens een jacht door het bos liet ze Hippomenes gek worden van verlangen naar zijn bruid. Er was geen huis in de buurt, enkel een tempel van Zeus. Daar trok hij Atalante naar binnen en bleef haar beminnen tot Zeus de twee in de gaten kreeg en ze voor straf in een leeuw en een leeuwin veranderde. Het koppel liep recht het bos in maar hun straf was dat ze elkaar op die vlucht nooit meer terug zouden vinden.

Bellerophon
Zijn grootste daad was het doden van de Chimaera, een monster dat meestal werd afgebeeld met een leeuwenkop, een lichaam van een geit en een slangenstaart. Hij was de zoon van koning Glaucus van Korinthe en de kleinzoon van Sisyphos, een belangrijk persoon in de mythologie.

De godin Athena, die voorzag dat Bellerophon zeker zou sterven als hij alleen op pad zou gaan, stuurde hem het gevleugelde paard Pegasus te hulp. In een andere versie zou Bellerophon zelf de wijste man in Lycië opgezocht hebben, Polyidus, die hem vertelde over Pegasus. Om dit paard te kunnen winnen zou Bellerophon volgens Polyidus in de tempel van Athene moeten slapen. Terwijl Bellerophon sliep, droomde hij dat Athene een gouden hoofdstel naast hem neerlegde, en toen hij wakker werd lag dat er ook. Bellerophon sloop naar Pegasus toe en deed hem het hoofdstel om. Bellerophon besteeg zijn paard en vloog naar Chimaera toe. Toen hij aankwam werd het monster woest, en Bellerophon kon het niet verwonden. Terwijl hij de hete adem van het beest voelde, bedacht hij een list. Hij haalde een groot blok lood en prikte dat op de punt van zijn speer.

Hij vloog recht naar de Chimaera toe, met zijn speer zo ver mogelijk naar voren, en stak de lans in de keel van het monster. De vuuradem van het beest smolt het blok lood en het kreeg geen lucht meer. De Chimaera stikte en Bellerophon keerde als overwinnaar naar koning Iobates terug. Nu kwam alles goed: Bellerophon mocht met Philonoe, de zuster van Antea trouwen, en kreeg de helft van het koninkrijk van Proetus.

Maar terwijl Bellerophons faam groeide, deed ook zijn ego dat. Hij wilde met Pegasus naar de Olympus vliegen, de berg waar de goden woonden. De vlucht was vreselijk zwaar voor Pegasus, en toen ze er bijna waren stuurden de goden een vlieg, die Pegasus prikte. Pegasus steigerde en Bellerophon viel en raakte mank aan een been en aan één oog blind. Zo werd hij gestraft voor zijn eerzucht en hybris (overmoed). Hij trok zich terug en leefde verder als een kluizenaar.

 

Odysseus
Odysseus is een figuur in de mythencyclus rond de Trojaanse Oorlog. Hij is de koning van het eiland Ithaka, zoon van Laërtes en Antikleia, een listige Griekse aanvoerder, bedenker van de list met het houten paard waardoor na tien jaar de oorlog wordt gewonnen, waarna hij nog eens tien jaar rondzwerft voor hij thuiskeert. Hij is een belangrijk personage in de Ilias van Homerus als een van de belangrijkste Griekse helden; Homerus’ Odyssee is volledig aan Odysseus gewijd. Ook andere klassieke dichters schreven over hem, zoals Sofokles (“Filoktetes”). Filosofen grepen graag terug op de Odysseus uit de “Ilias”, die zij als boegbeeld van doorzettingsvermogen zagen. Dichters hadden een voorkeur voor de meer negatieve aspecten van de Griekse held, zoals de leugenachtigheid, en kozen voor hun Odysseus-interpretatie eerder de “Odyssee”.

Als Odysseus net samen met Penelope zijn vrouw, een kind (Telemachos) heeft gekregen, komt Menelaos samen met een groepje anderen, waaronder Palamedes, naar Ithaka om hem over te halen mee te vechten in de Trojaanse oorlog. Odysseus, die niet meewil na de geboorte van zijn zoon, doet alsof hij krankzinnig geworden is. Hij neemt een ploeg mee naar het strand en begint zout te zaaien. Palamedes, wetend hoe sluw Odysseus is, laat zich niet voor de gek houden en besluit te testen of Odysseus echt gek is. Hij neemt Telemachos en legt deze voor de ploeg. Meteen ontwijkt Odysseus zijn pasgeboren zoon, waardoor hij zichzelf blootgeeft. Odysseus laat zich overhalen, maar laat zijn vrouw beloven dat ze, als Odysseus niet teruggekeerd is voor Telemachos een baard op zijn kin heeft, een nieuwe man zal kiezen.

In de Trojaanse oorlog vecht Odysseus mee en krijgt na de dood van Achilles diens wapenuitrusting en niet Ajax (deze pleegt zelfmoord na het vermoorden van een kudde schapen, die hij door toedoen van Athena aanzag voor de Griekse aanvoerders. Deze wilde hij vermoorden omdat hij de wapenrusting niet kreeg). Na tien jaar vechten zien de Grieken in dat als ze op deze manier doorgaan, Troje niet ingenomen kan worden. Odysseus bedenkt de bekende list van het Paard van Troje, waarin Griekse strijders verstopt zitten. De Grieken varen met de rest van hun manschappen naar een verderop gelegen eiland en laten het reusachtige paard achter. De Trojanen zien dat de Grieken het hazenpad nemen en zien het paard als een offer aan de Trojanen. Ondanks de waarschuwingen van onder meer Laocoön trekken de Trojanen het paard de stad in, en na een nacht feestvieren, ligt de hele stad plat. De Grieken klimmen uit het paard en nemen de stad in. Tijdens deze oorlog haalt Odysseus al de woede van Poseidon op zijn hals, als hij beweert dat mensen ook zonder goden kunnen leven. Poseidon belooft hem dan ook dat zijn terugreis niet helemaal zonder problemen zal verlopen.

Perseus
Hij was een heros zoon van Zeusen Danaë. Vooral bekend is zijn optreden tegen de gorgon Medusa.

Een orakel vertelde Akrisios, koning van de Griekse stadstaat Argos, dat hij eens door zijn kleinzoon gedood zou worden. Uit voorzorg liet hij zijn enige dochter Danaë opsluiten in een gouden toren totdat ze te oud was om kinderen te krijgen. Op een dag hoorde hij echter dat ze toch zwanger was. Wat Akrisios niet wist, was dat de oppergod Zeus andere plannen had met Argos. Zeus stond bekend om zijn buitenechtelijke relaties met sterfelijke vrouwen. Maar hij mocht zichzelf nooit laten zien aan een sterfelijke, want dan zou de sterfelijke getroffen worden door bliksem. Om deze reden, maar ook om in de bronzen cel te komen, veranderde hij zichzelf in een gouden stofregen. Hij kwam binnen door het tralievenster in de cel.

Danaë kreeg een zoon, Perseus. Akrisios liet haar en haar zoon in een lege houten kist opsluiten, die vervolgens in zee geworpen werd. Ze spoelden aan op het eiland Seriphos,waar Diktys, een vriendelijke visser hen opnam en verzorgde. Toen Perseus volwassen was vertelde Danaë hem de waarheid.

Diktys’ wellustige broer Polydektes, de koning van Seriphos, wilde Danaë als vrouw maar Perseus verdedigde de eer van zijn onwillige moeder. Woedend over de afwijzing eiste Polydektes van elke inwoner paarden, als cadeau voor de volgende huwelijkskandidate, Hippodameia, de dochter van koning Oinomaos van Pisa. Perseus had geen paarden, maar zei dat hij alles voor de koning zou halen, ook al was het het hoofd van de Gorgo Medusa. Polydektes wist dat er nog nooit iemand was teruggekomen van de Gorgonen en stuurde Perseus op pad, en Perseus besefte dat hij een ondoordachte belofte had gedaan.

Zeus vroeg Athena zijn zoon te helpen. Zij wees Perseus een grot in Libië, waar drie oude vrouwen woonden, de Graiai. Zij wisten waar de nimfen waren die Perseus speciale wapens konden geven tegen de Gorgonen. De Graiai waren zussen van de Gorgonen en weigerden te helpen. Zij hadden samen één oog en één tand. Toen de een het oog doorgaf aan een ander, zodat zij de vreemdeling kon bekijken, pakte Perseus het oog af en dreigde het pas terug te geven als ze hem hadden verteld waar de nimfen woonden. Ze vertelden dat de nimfen bij de Styx in de onderwereld woonden. Perseus gaf het oog vervolgens terug. Hij ging naar de nimfen die hem wapens en andere spullen gaven. Hij kreeg een zak voor Medusa’s hoofd, een paar gevleugelde sandalen om snel te kunnen vluchten voor haar twee zusters, Stheino en Euryale (die gouden vleugels en bronzen handen hadden) en Hades helm die onzichtbaar maakte. Hermes, de boodschapper van de goden, gaf hem een sikkel en hielp hem om het schild zo op te poetsen dat het schild spiegelde, zodat Perseus de Gorgonen in spiegelbeeld kon zien via zijn schild en niet zoals alle anderen versteend zou raken wanneer hij hen aankeek.

Perseus merkte dat hij dichter bij de Gorgonen kwam, aangezien er steeds meer versteende personen langs de weg stonden. Onzichtbaar door zijn magische helm en kijkend via zijn schild, liep Perseus op Medusa af. Ze was afzichtelijk, met slangen in plaats van haar en een rode tong tussen twee grote slagtanden. Hij onthoofdde haar met één haal van zijn sikkel, stopte het hoofd in de zak en vloog weg. Stheino en Euryale konden hem niet bijhouden en keerden terug en rouwden om hun zuster.

Op de terugweg overnachtte Perseus in het land van de Hesperiden, dochters van Atlas. Hun tuin met gouden appels (een huwelijksgeschenk van Gaia aan Zeus en Hera), werd streng bewaakt door Atlas, aan wie was verteld dat een zoon van Zeus de appels wilde stelen. Hij probeerde Perseus te doden, maar Perseus pakte het hoofd van Medusa en versteende hem (het huidige Atlasgebergte).

Theseus
 Hij was de held van Athene en Attika. Zijn bekendste daad was het doden van de Minotaurus, half mens, half stier, op Kreta. Hij was de zoon van de Atheense koning Aigeus.

Koning Minos van Kreta dreigde met oorlog met Athene. Dat kon alleen voorkomen worden als Athene 14 jongeren, 7 jongens en 7 meisjes, zou laten overvaren als voedsel voor de Minotaurus. Theseus was één van de 14 die de reis maakte. Zijn doel was om de Minotaurus te doden en de levens van de andere Atheense jongeren te redden. Hij werd op Kreta verliefd op Ariadne, de dochter van koning Minos. Ariadne wilde hem helpen en gaf hem draad en een zwaard. Theseus doodde de Minotaurus.

Theseus nam Ariadne mee op de boot en samen met de andere atheense jongens en meisjes voeren ze richting Athene. Ze stopten op een eiland en dansden daar een dans. Op de zevende dag beloofde Theseus alles aan Ariadne wat een getrouwde man en vrouw aan elkaar beloven. De volgende dag ging Theseus in alle vroegte weg zonder Ariadne. Ariadne was namelijk door Dionysus mee naar de hemel genomen. Theseus hoorde het roepen van Dyonisus en werd toen vervloekt. Hierdoor vergat hij het witte zeil te hijzen.

Theseus had voor zijn reis met zijn vader afgesproken dat als hij het had overleefd met een wit zeil terug te komen. Theseus vergat die afspraak en voer met een zwart zeil. Toen Aegeus het schip met het zeil zag, dacht hij dat Theseus gestorven was. Hij liet zich in de zee vallen waarna hij overleed. Theseus werd daardoor koning van Athene.

Verder nam hij deel aan de Argonautentocht en de Calydonische jacht. Hij hielp Herakles met de tocht om de gordel van de Amazonen in het bezit te krijgen. Hij schaakte Hippolyte, en kreeg met haar een zoon, Hippolytus.

Ook hielp hij zijn goede vriend Pirithoüs tegen een Centaur en schaakte met hem Helena. Toen zij ook nog Persephone wilden schaken, werd Hades kwaad en liet hen via een list plaatsnemen in de ‘Zetel van de Vergetelheid’, die zich in hun lichaam drong en hen belette overeind te komen.
Herakles redde Theseus, maar Menestheus had er al voor gezorgd dat hij koning werd. Theseus trok toen naar het eiland Skyros. De koning verwelkomde hem vriendelijk, maar later vermoordde hij Theseus.

Herakles/Hercules
Herakles of Hercules is in de Griekse mythologie een halfgod, de zoon van Zeus en Alcmene. Herakles was vanaf zijn

geboorte beroemd om zijn geweldige kracht, omdat hij in zijn wieg twee slangen wurgde, die door de jaloerse Hera waren gezonden om hem te doden. Hij is vooral bekend om de twaalf werken die hij moest verrichten toen hij Euristheus, koning van Tiryns diende. Herakles trouwde met Megara en hij kreeg drie zonen met haar. Op een dag zorgde Hera ervoor dat Herakles door waanzin werd getroffen en hij vermoordde hierdoor zijn eigen kinderen. Om zichzelf te redden van de wraakgodinnen trad Herakles in dienst van koning Eurystheus van Mykene. In opdracht van Eurystheus moest Herakles twaalf onmenselijk zware werken verrichten. Deze werken waren:

1. Het doden van de enorme Nemeïsche leeuw. Deze leeuw kon niet verwond worden door pijlen of een knots, dit waren de wapens die Herakles altijd bij zich droeg. Hij wurgde de leeuw met zijn blote handen. Later droeg Herakles altijd de ondoordringbare huid van deze leeuw als harnas. De kop van het dier werd zijn kap, de huid zijn mantel.
2. Het doden van de Hydra. De hydra was een negenkoppige slang die in een moeras bij Argos (op dePeloponnesos) woonde. Zodra er een kop van de hydra werd afgeslagen, groeiden er twee nieuwe koppen aan. Herakles overwon de slang samen met zijn neef Iolaus. Iedere keer als ze er een kop hadden afgeslagen, schroeiden ze met brandende boomstammen de wonden dicht. Herakles dompelde zijn pijlen in het giftige bloed van de Hydra, deze zouden later van pas komen.
3. Het vangen van het Erymanthische everzwijn. Het everzwijn was in de sneeuw weggezakt en Herakles bond de poten van het beest met kettingen vast en ging naar Mykene terug. De koning was zo bang voor het everzwijn dat hij zich verschool in een groot koperen vat dat hij in de grond had laten ingraven.
4. De jacht op de hinde van Cerynea. Deze hinde had een gouden gewei, koperen hoeven en was zeer snel, zodat de jacht op het dier Herakles een jaar duurde. Het lukte hem uiteindelijk de hinde te vangen met een net, toen het dier dronk bij een meer.
5. Het reinigen van de stal van Augias. Koning Augias had 3.000 runderen en de mest had zich 30 jaar lang opgehoopt in een stal. Herakles verrichtte deze taak in een dag door het water van twee rivieren door de stallen te laten stromen.
6. Het doden van de Stymphalische vogels. Deze vogels leefden bij het Stymphalosmeer in Arkadia. De vogels hadden een bronzen bek, vleugels en klauwen, aten mensenvlees en konden hun veren als pijlen afschieten. Herakles lokte ze uit hun holen door met twee bronzen kleppers te rammelen. Het lukte hem de vogels te doden met giftige pijlen, die hij eerder in het bloed van de hydra had gedompeld.
7. Het vangen van de Kretenzische stier (de Minotaurus). Deze stier was van koning Minos van Kreta. Herakles ving de stier en bracht hem naar koning Eurystheus.
8. Het temmen van de mensenetende paarden van Diomedes. Diomedes was een koning in Thracië die zijn paarden mensenvlees voerde. Herakles gooide Diomedes als voer voor zijn eigen paarden en de paarden werden door Herakles getemd en naar Mykene gebracht.
9. Het stelen van de gordel van Hyppolyte. Hyppolyte was de koningin van de Amazonen. Herakles vroeg Hippolyte om de gordel. Hera deed zich toen voor als Amazone en stookte hyppolyte tegen Herakles op. Dit resulteerde in een gevecht met Hippolyte en Herakles doodde haar en nam de gordel mee naar Mykene.
10. Het stelen van de runderen van Geryon. De runderen werden bewaakrt door een reus met drie hoofden, drie lijven en zes armen. Herakles doodde hem met een pijl die door zijn drie lichamen heen boorde.
11 Het roven van de gouden appels der Hesperiden. De Hesperiden waren dochters van Atlas die de tuin met de gouden appels bewaakten. Zij kregen hierbij hulp van de honderdkoppige draak Ladon. Herakles vroeg Atlas, een van de Titanen, om hulp. Atlas moest als straf van Zeus het hemelgewelf dragen, maar dit zou Herakles dan even van hem overnemen. Atlas pakte de appels, maar wilde daarna het hemelgewelf niet meer terugnemen. Met een list lukte het Herakles om Atlas weer het hemelgewelf te laten dragen. Hierna ging Herakles er snel met de appels vandoor.
12.Het weghalen van Cerberus uit de Hades (onderwereld). Cerberus was de driekoppige hellehond die in de onderwereld bij Hades woonde. Van Hades mocht Herakles afdalen in de onderwereld en Cerberus meenemen, als hij maar geen geen gebruik maakte van wapens of Cerberus doodde. Herakles was zo sterk dat hij met zijn handen zelfs dit monster bijna kon wurgen. Cerberus erkende dat Herakles zijn meerdere was en ging mee naar koning Eurystheus.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s